สิงจิ้นจงกั๋ว | เจาะวิถีสืบสาน “สิงโตเขียวเจียหยาง” ศิลปะการเชิดสิงโตกว่า 300 ปี

บนเวทีเชิดสิงโตเขียว เด็กหนุ่มคนหนึ่งกระโดดตัวลอยขึ้น ก่อนถูกครูฝึกยกขึ้นเหนือศีรษะ เขางอเข่าและยกแขนเลียนแบบท่าทางของหัวสิงโต ขณะที่ขนสีเขียวบนชุดเชิดสิงโตพลิ้วไหวท่ามกลางแสงแดด

ซุนหมิงซั่ว (กลาง) นำทีมเชิดสิงโตเขียวฝึกท่าพื้นฐาน (ภาพโดย หลี่ซุ่น ผู้สื่อข่าว People’s Daily Online)

เด็กหนุ่มคนนี้ชื่อ หลินซั่วเทา อายุ 18 ปี เป็นศิษย์เอกของซุนซูเฉียง ผู้ก่อตั้งสำนักศิลปะการเชิดสิงโตและวูซูแห่งเมืองเจียหยางมานาน 6 ปี ส่วนซุนหมิงซั่ว บุตรชายของซุนซู่เฉียง เป็นทายาทผู้สืบทอดศิลปะเชิดสิงโตเขียวเจียหยางรุ่นที่ 4 และเป็นคนรุ่นใหม่ที่เกิดหลังปี 2000

แม้อายุห่างกันไม่มาก แต่ซุนหมิงซั่วก็ฝึกสอนอย่างเข้มงวด เขาสาธิตท่าทางต่าง ๆ พร้อมอธิบายอย่างละเอียด และลงมือประคองหัวสิงโตเพื่อแสดงท่าที่ถูกต้องด้วยตนเอง

บรรยากาศถนนในเมืองโบราณเจียหยาง (ภาพโดย หยางเจี้ยนหนาน ผู้สื่อข่าว People’s Daily Online)

ซุนซูเฉียงเล่าว่า การเชิดสิงโตเขียวเจียหยางได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้ระดับชาติของจีนในบัญชีรายชื่อชุดที่ 3 และมีประวัติยาวนานกว่า 300 ปี มีเอกลักษณ์ด้วยลำตัวสีเขียว คิ้วสีขาว และดวงตากลมโตคล้ายกระดิ่งทองแดง ซุนหมิงซั่วเริ่มเรียนรู้ศิลปะนี้ตั้งแต่อายุ 6 ขวบ โดยมีบิดาเป็นผู้ฝึกสอน และตั้งใจสืบทอดภูมิปัญญาดังกล่าวต่อไป

การอนุรักษ์ศิลปะดั้งเดิมควบคู่กับการสร้างสรรค์รูปแบบใหม่เป็นอีกหนึ่งแนวทางสำคัญ ในปี 2019 ทีมเชิดสิงโตของซุนซูเฉียงเข้าร่วมการแข่งขัน China Folk Lion King Championship ที่เมืองชิงหย่วน ซึ่งมีทีมเข้าร่วมกว่า 100 ทีม ซุนหมิงซั่วออกแบบการแสดงโดยใช้รั้วและผ้าสีน้ำเงินจำลองเป็นป่าและลำธาร ก่อนแสดงทักษะการเชิดสิงโตฝ่าด่าน ขึ้นเสาสูง และเก็บผักมงคล จนคว้ารางวัลชนะเลิศมาครอง

การเชิดสิงโตเขียวในเมืองโบราณเจียหยางดึงดูดนักท่องเที่ยวให้หยุดชม (ภาพโดย หลี่กั๋วหัว ผู้สื่อข่าว People’s Daily Online)

แนวคิดการอนุรักษ์พร้อมพัฒนาต่อยอดนี้สืบทอดมาจากซุนซูเฉียงเช่นกัน โดยในปี 2003 เขาก่อตั้งสำนักศิลปะการเชิดสิงโตและวูซูในนามของตนเอง แม้เผชิญเสียงคัดค้าน แต่ยังคงเดินหน้าค้นคว้าศิลปะจากครูเชิดสิงโตรุ่นเก่า พร้อมฟื้นฟูท่วงท่าดั้งเดิมและปรับรูปแบบการแสดงให้เข้าถึงผู้ชมมากขึ้น

นอกจากนี้ ทีมยังจดทะเบียนคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาสำหรับเครื่องหมายการค้า รูปลักษณ์ และเพลงต้นฉบับของสิงโตเขียว รวมถึงทดลองให้สิทธิ์ใช้ภาพลักษณ์เพื่อขยายการใช้งานในชีวิตประจำวัน

การฟื้นฟูและพัฒนาเมืองโบราณเจียหยางยังช่วยเปิดพื้นที่ให้มรดกภูมิปัญญาท้องถิ่นได้กลับมามีชีวิตชีวาอีกครั้ง ทั้งร้านอาหารพื้นเมือง สะพานหินที่กลับมามีเสียงเพลงพื้นบ้าน และพิพิธภัณฑ์จัดแสดงสิงโตเขียวซึ่งเปิดพื้นที่ให้คณะเชิดสิงโตแสดงแก่นักท่องเที่ยวโดยเฉพาะ

ซุนซูเฉียง (ขวา) สาธิตท่าทางการเชิดสิงโตให้คนรุ่นใหม่ (ภาพโดย หลี่ซุ่น ผู้สื่อข่าว People’s Daily Online)

ในเดือนกุมภาพันธ์ปีนี้ พิพิธภัณฑ์สิงโตเขียวในเมืองโบราณเจียหยางเปิดให้บริการอย่างเป็นทางการ ช่วงเทศกาลตรุษจีน คณะเชิดสิงโตของซุนซูเฉียงจัดการแสดงวันละ 5-6 รอบ แต่ละรอบมีผู้ชมกว่า 800 คน และบัตรเข้าชมยังไม่เพียงพอต่อความต้องการ ทีมงานจึงปรับปรุงอุปกรณ์และท่วงท่าการแสดง พร้อมฝึกซ้อมอย่างหนักเพื่อรักษาศิลปะดั้งเดิมให้คงอยู่

ในช่วงวันหยุดเทศกาลไหว้พระจันทร์และวันชาติจีน คณะเชิดสิงโตยังเดินสายแสดงในหลายเมือง อาทิ ซูโจวและกว่างโจว ก่อนกลับมาแสดงที่เมืองโบราณเจียหยางวันละ 2 รอบในช่วงวันหยุดยาววันชาติจีน เพื่อให้นักท่องเที่ยวได้สัมผัสเสน่ห์ของมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม

จากการถ่ายทอดท่วงท่ารุ่นสู่รุ่น ศิลปะการเชิดสิงโตเขียวเจียหยางยังคงเปล่งประกายผ่านพลังและความมุ่งมั่นของคนรุ่นใหม่

(ผู้สื่อข่าว People’s Daily Online หยางเจี้ยนหนาน, หลี่กั๋วหัว, หลี่ซุ่น)
(บรรณาธิการ: หลี่ซุ่น, จางหย่งเซิง)

ที่มา People’s Daily Online

ติดต่อโฆษณาได้ที่ หมายเลข 0849822409

Related posts